दिनविशेष माहिती 02 फेब्रुवारी ( 02 February )

वासुदेव गोविंद आपटे — मराठी भाषेचे सेवक

वासुदेव गोविंद आपटे हे मराठी साहित्यिक, कोशकार, पत्रकार आणि भाषासंशोधक होते. मराठी भाषेला वैचारिक व शास्त्रीय समृद्धी देण्यात त्यांचे मोठे योगदान आहे. त्यांनी शब्दसंपदा वाढवून भाषेच्या अभ्यासाला नवी दिशा दिली.

वासुदेव गोविंद आपटे यांचा जन्म १२ एप्रिल १८७१ रोजी धरणगाव, खानदेश (महाराष्ट्र) येथे झाला. बालपणापासूनच त्यांना वाचन, लेखन आणि भाषेची विशेष आवड होती. त्यांनी उच्च शिक्षण घेतल्यानंतर मराठी, संस्कृत व इंग्रजी भाषांमध्ये प्रावीण्य मिळवले.

साहित्यिक व पत्रकारिता कार्य

आपटे हे उत्तम लेखक व पत्रकार होते. त्यांनी विविध वृत्तपत्रे व मासिकांमधून लेखन केले. समाजप्रबोधन, भाषा-संवर्धन आणि शिक्षणविषयक विचार मांडण्यात त्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली. १९०६ साली त्यांनी मुलांसाठी 'आनंद (मासिक)' सुरू केले,

त्यांचे सर्वात महत्त्वाचे कार्य म्हणजे मराठी भाषेसाठी केलेले कोशसंपादन. त्यांनी शब्दांचे अर्थ, उपयोग, संदर्भ व व्युत्पत्ती स्पष्ट करून मराठी शब्दसंपदा समृद्ध केली. त्यामुळे विद्यार्थी, शिक्षक व अभ्यासकांसाठी मराठी भाषा अधिक सुलभ झाले.

आपटे हे प्रगत विचारांचे व्यक्तिमत्त्व होते. समाजसुधारणा, शिक्षणप्रसार आणि मातृभाषेच्या विकासासाठी त्यांनी आयुष्यभर कार्य केले. भाषा ही संस्कृतीची आत्मा आहे, हा विचार त्यांच्या लेखनातून सतत दिसून येतो.

वासुदेव गोविंद आपटे यांचे निधन २ फेब्रुवारी १९३० रोजी पुणे येथे झाले. मात्र त्यांचे साहित्यिक व भाषिक योगदान आजही अमूल्य आहे.

वासुदेव गोविंद आपटे हे मराठी भाषेचे खरे सेवक होते. त्यांच्या लेखनामुळे व कोशकार कार्यामुळे मराठी भाषेला शास्त्रीय अधिष्ठान मिळाले. त्यामुळे मराठी साहित्याच्या इतिहासात त्यांचे नाव आदराने घेतले जाते.