नमस्कार विद्यार्थी मित्रांनो,
कसे आहात ? मजेत ना !
मी नासा येवतीकर, दिनविशेष माहिती कार्यक्रमात आपले स्वागत करतो. आजच्या कार्यक्रमात आपण गानकोकिळा लता मंगेशकर यांच्या विषयी माहिती पाहू या.
लक्ष देऊन ऐका हं, कारण या माहितीच्या आधारे तुम्हाला पाच प्रश्नांची उत्तरे द्यायची आहेत. चला तर मग ऐका......
Video पाहण्यासाठी
गानकोकिळा - लता मंगेशकर येथे clik करा.
लता मंगेशकर या भारतीय संगीतविश्वातील एक अढळ दीपस्तंभ होत्या. त्यांच्या स्वरांनी अनेक पिढ्यांच्या भावना व्यक्त केल्या आणि भारतीय चित्रपट संगीताला जागतिक ओळख मिळवून दिली.
त्यांचा जन्म 28 सप्टेंबर 1929 रोजी मध्यप्रदेशातील इंदूर येथे झाला. त्यांचे जन्म नाव हेमा होते. वडील पंडित दीनानाथ मंगेशकर हे नाट्यसंगीतकार व गायक होते. लहानपणापासूनच लतादीदींना संगीताचे संस्कार घरातूनच लाभले.
त्यांना भाऊ हृदयनाथ आणि आशा, उषा व मीना ह्या तीन बहिणी होत्या. वडिलांचे अकाली निधन झाल्यानंतर संपूर्ण कुटुंबाची जबाबदारी त्यांच्या खांद्यावर आली. अवघ्या किशोरवयात त्यांनी गायन क्षेत्रात पाऊल ठेवले आणि कठोर परिश्रम, शिस्त व चिकाटी यांच्या बळावर स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. सुरुवातीला संघर्ष करावा लागला, पण त्यांच्या मधुर, स्वच्छ व भावपूर्ण आवाजाने लवकरच संगीतकारांचे लक्ष वेधले.
लता मंगेशकर यांनी हिंदीसह मराठी, बंगाली, गुजराती, तामिळ, तेलुगू, कन्नड, मल्याळम अशा 30 पेक्षा जास्त भारतीय भाषांमध्ये तसेच काही परदेशी भाषांतूनही गाणी गायली आहेत. त्यांनी हजारो गाणी गायली असून त्यात भक्तिगीते, भावगीते, देशभक्तीपर, शास्त्रीय आधारित विविध प्रकारची गाणी समाविष्ट आहेत
“ऐ मेरे वतन के लोगों” या देशभक्तीपर गीताच्या गायनाने ते रसिकांच्या मनात अढळ स्थान राखून आहेत.
त्यांच्या गायकीची वैशिष्ट्ये म्हणजे अचूक सुर, स्पष्ट उच्चार, भावभावनांची सूक्ष्म मांडणी आणि प्रत्येक गीतात आत्मा ओतण्याची कला. त्यामुळेच ते ‘भारतीय गानकोकिळा (Nightingale of India) आणि क्वीन ऑफ मेलडी या नावाने ओळखल्या जातात.
लता मंगेशकर यांना वर्ष 2001 मध्ये भारत सरकारचा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार भारतरत्न ने सन्मानित करण्यात आले. यासोबत दादासाहेब फाळके पुरस्कार, पद्मभूषण, पद्मविभूषण, महाराष्ट्र भूषण पुरस्कार, राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, फिल्मफेअर अवॉर्ड असे अनेक पुरस्कार मिळाले. हा सन्मान त्यांच्या संगीतसेवेची राष्ट्रीय पातळीवरील कबुली आहे.
त्यांनी अनेक नामवंत संगीतकारासोबत काम केले आणि भारतीय चित्रपटसंगीताच्या सुवर्णकाळात मोलाचे योगदान दिले.
संगीताबरोबरच त्या विनम्रता, साधेपणा आणि देशप्रेमासाठीही ओळखल्या जात. त्यांनी विविध सामाजिक व सांस्कृतिक उपक्रमांना मदत केली आणि तरुण कलाकारांना प्रेरणा दिली. दिनांक 6 फेब्रुवारी 2022 रोजी त्यांचे मुंबईत निधन झाले, पण त्यांच्या स्वरांचा ठेवा आजही अमर आहे.
लता मंगेशकर यांच्या गाण्यांनी दुःखात दिलासा, आनंदात उत्साह आणि देशप्रेमात प्रेरणा दिली. म्हणूनच त्या ‘प्रत्येक भारतीय नागरिकांस सदैव स्मरणात राहतील. 🎵
आज त्यांची पुण्यतिथी त्यानिमित्ताने विनम्र अभिवादन ! 🙏
मुलांनो, तुम्हांला ही माहिती कशी वाटली ? नक्की कळवा.
चला आता या माहितीवर आधारित काही प्रश्न आणि उत्तर पाहू या
पहिला प्रश्न - लता मंगेशकर यांचे जन्म नाव काय होते ?
बरोबर उत्तर आहे, हेमा असे लता मंगेशकर यांचे जन्म नाव होते.
दुसरा प्रश्न - लता मंगेशकर यांना कोणत्या नावाने ओळखले जाते ?
बरोबर उत्तर आहे, गानकोकिळा या नावाने लता मंगेशकर यांना ओळखले जाते.
तिसरा प्रश्न - लता मंगेशकर यांना भारत सरकारकडून कोणत्या पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले ?
बरोबर उत्तर आहे, भारतरत्न या सर्वोच्च पुरस्काराने लता मंगेशकर यांना सन्मानित करण्यात आले.
चौथा प्रश्न - लता मंगेशकर यांच्या वडिलांचे नाव काय होते ?
बरोबर उत्तर आहे, पंडीत दीनानाथ मंगेशकर हे लता मंगेशकर यांच्या वडिलांचे नाव होते.
शेवटचा पाचवा प्रश्न - लता मंगेशकर यांचे निधन कोठे झाले ?
बरोबर उत्तर आहे - मुंबई येथे लता मंगेशकर यांचे निधन झाले.
चला पुन्हा भेटू या उद्याच्या दिनविशेष कार्यक्रमात, तोपर्यंत नमस्कार.
( वरील सर्व माहिती इंटरनेट वरून संकलित करण्यात आले आहे. )
संकलन :- नासा येवतीकर, 9423625769
