विद्यार्थी हेच दैवत मानणारे शेख सलीम सर
सेवानिवृत्तीचा हा क्षण आनंदाचा आहे की भावनांनी ओथंबून गेलेला आहे, हे सांगणे जरा कठीण आहे. कारण आज 30 जून रोजी आपण अशा व्यक्तिमत्त्वाला सन्मानपूर्वक निरोप देणार आहोत, ज्यांनी आपले संपूर्ण आयुष्य शिक्षणक्षेत्रासाठी, विद्यार्थ्यांसाठी आणि समाजासाठी समर्पित केले. ते व्यक्तिमत्त्व म्हणजे आपल्या सर्वांचे आदरणीय शेख सलीम सर.
शिक्षक हा केवळ पाठ्यपुस्तक शिकवणारा नसतो, तर विद्यार्थ्यांच्या जीवनाला योग्य दिशा देणारा शिल्पकार असतो. या वाक्याचा प्रत्यय सलीम सरांच्या संपूर्ण सेवाकाळात वारंवार आला. मुलांच्या गुणवत्तेकडे विशेष लक्ष देणारे, प्रत्येक विद्यार्थ्यामध्ये दडलेली क्षमता ओळखून ती विकसित करण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न करणारे ते खऱ्या अर्थाने हाडाचे शिक्षक होते. प्रत्येक विद्यार्थी यशस्वी व्हावा, आत्मविश्वासाने पुढे जावा आणि उत्तम नागरिक घडावा, नेहमी हीच त्यांची धडपड होती.
शिस्त हा त्यांच्या जीवनाचा अविभाज्य भाग होता. शाळेची वेळ सुरू होण्यापूर्वी शाळेत उपस्थित राहणे आणि दिवसाचे सर्व काम पूर्ण झाल्यानंतरच सर्वांत शेवटी शाळेतून बाहेर पडणे, ही त्यांची कार्यशैली होती. वेळेचे नियोजन, कर्तव्याप्रती असलेली निष्ठा आणि कामातील सातत्य यामुळे ते सर्व शिक्षकांसाठी प्रेरणास्थान ठरले.
त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वातील सर्वात मोठा गुण म्हणजे त्यांचा प्रेमळ स्वभाव. विद्यार्थी असो, शिक्षक असो, कर्मचारी असो किंवा पालक प्रत्येकाशी त्यांनी आपुलकीने संवाद साधला. प्रत्येकाची आस्थेवाईकपणे विचारपूस करणे, त्यांच्या अडचणी समजून घेणे आणि शक्य ते सहकार्य करणे, ही त्यांची सहज वृत्ती होती. त्यामुळे त्यांनी केवळ सहकारीच नव्हे, तर असंख्य जिवलग मित्र कमावले. आयुष्यात शत्रूपेक्षा मित्र अधिक कमावणारे व्यक्तिमत्त्व हीच त्यांची खरी ओळख आहे.
मुख्याध्यापक म्हणून त्यांनी अत्यंत प्रभावी नेतृत्व केले. प्रशासनात शिस्त, निर्णयांमध्ये पारदर्शकता आणि सर्वांना विश्वासात घेऊन काम करण्याची त्यांची पद्धत उल्लेखनीय होती. शाळेच्या प्रगतीसाठी त्यांनी प्रत्येक शिक्षकाला संधी दिली, जबाबदाऱ्या वाटून दिल्या आणि सामूहिक नेतृत्वावर भर दिला. त्यामुळे शाळेचा सर्वांगीण विकास साधता आला. ते ज्या ज्या ठिकाणी सेवा केली आहे तेथे नंदनवन फुलवले आहे.
पालकांशी त्यांचा असलेला सुसंवादही तितकाच प्रेरणादायी होता. विद्यार्थ्यांच्या प्रगतीसाठी पालक आणि शाळा यांच्यातील समन्वय अत्यंत महत्त्वाचा आहे, हे त्यांनी नेहमीच कृतीतून दाखवून दिले. पालकांशी सातत्याने संपर्क ठेवत त्यांनी विश्वासाचे नाते निर्माण केले आणि शिक्षण ही सामूहिक जबाबदारी असल्याची भावना दृढ केली. एखादा विद्यार्थी शाळेत अनुपस्थित असेल तर त्यांची समस्या जाणून घेऊन सोडवणूक करण्याची त्यांची खास पद्धत होती.
शासकीय अधिकारी असोत किंवा विविध विभागातील मान्यवर, प्रत्येकाशी त्यांनी आदरयुक्त आणि समतोल संवाद साधला. कोणत्याही सूचनेला सकारात्मक प्रतिसाद देत शाळेचे काम वेळेत आणि गुणवत्तापूर्ण पूर्ण करण्याचा त्यांचा प्रयत्न कायम राहिला. त्यामुळे शाळेची एक वेगळी ओळख निर्माण झाली.
शिक्षण हे केवळ वर्गखोल्यांपुरते मर्यादित नसते, याची जाणीव त्यांना होती. म्हणूनच विज्ञान प्रदर्शन, सांस्कृतिक कार्यक्रम, क्रीडा स्पर्धा, विविध उपक्रम आणि सामाजिक कार्यक्रम यामध्ये त्यांनी विद्यार्थ्यांना सक्रिय सहभागासाठी नेहमी प्रोत्साहन दिले. विद्यार्थ्यांच्या सुप्त गुणांना वाव मिळावा, हा त्यामागील त्यांचा प्रामाणिक हेतू होता. या विविध उपक्रमात ते स्वतः अग्रेसर राहायचे. त्यांचा उत्साह पाहून इतर शिक्षक देखील त्या उपक्रमात हिरीरीने सहभागी होत असत. त्यामुळे त्यांची शाळा नावारूपाला येत असत.
शिक्षक संघटना आणि पतसंस्थेच्या माध्यमातूनही त्यांनी शिक्षकांच्या हितासाठी सातत्याने काम केले. गरज पडेल तेव्हा मदतीचा हात पुढे करणे, सहकाऱ्यांच्या अडचणी समजून घेणे आणि त्यांना योग्य मार्गदर्शन करणे, ही त्यांची जपलेली मूल्ये होती. म्हणूनच ते केवळ प्रशासक नव्हते, तर सर्वांचे विश्वासू सहकारी होते.
मराठी भाषेवर त्यांची असलेली उत्कृष्ट पकड हा त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाचा आणखी एक उल्लेखनीय पैलू आहे. प्रसंगानुरूप बोलण्याची शैली, विचारांची प्रभावी मांडणी आणि भाषेचा नेमका वापर यामुळे त्यांचे प्रत्येक भाषण व मार्गदर्शन प्रेरणादायी ठरत असे. शब्दांची श्रीमंती आणि विचारांची खोली यांचा सुंदर संगम त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात दिसून येत होता.
आज ते शासकीय सेवेतून निवृत्त होत असले, तरी त्यांची मूल्ये, कार्यपद्धती, नेतृत्व, माणुसकी आणि शिक्षणाप्रती असलेली निष्ठा आमच्या मनात सदैव जिवंत राहील. त्यांनी घालून दिलेला आदर्श पुढील अनेक पिढ्यांसाठी प्रेरणादायी ठरेल, याची आम्हाला खात्री आहे.
जाता जाता शेख सलीम सरांसाठी एक रचना
"सर, तुमच्या वाटेवर....."
शाळेच्या त्या प्रत्येक वाटेवर,
आजही तुमची पावले उमटतील.
तुम्ही नसाल उद्या सेवेमध्ये,
तरी आठवणी मात्र सोबत चालतील.
वेळेआधी शाळेत येणारे,
शेवटी कुलूप लावून जाणारे.
कर्तव्याला पूजा मानणारे,
विद्यार्थ्यांचे भविष्य घडविणारे.
मुलांच्या गुणवत्तेचा ध्यास घेत,
ज्ञानदीप सतत प्रज्वलित ठेवला.
प्रत्येक विद्यार्थ्याच्या यशामध्ये,
स्वतःचा आनंद शोधत राहिला.
मुख्याध्यापक नव्हे, खरे मार्गदर्शक,
नेतृत्वाला दिला नवा अर्थ.
प्रेम, विश्वास, माणुसकी आणि शिस्त
यांनीच सजविला जीवनपथ.
शिक्षक, विद्यार्थी, पालक सारे,
आपलेपणाने जोडत राहिलात.
प्रत्येकाच्या सुखदुःखात सहभागी होऊन,
हृदयामध्ये घर करून राहिलात.
विज्ञान असो की सांस्कृतिक मंच,
प्रत्येक ठिकाणी उत्साह भरलात.
संघटना, पतसंस्था, सहकाऱ्यांसाठी,
नेहमी मदतीचा हात पुढे केलात.
मराठी शब्दांना दिली ताकद,
विचारांना दिली सुंदर दिशा.
हसतमुख चेहरा, निर्मळ मन,
हीच तुमच्या जीवनाची भाषा.
मित्रांची श्रीमंती कमावत गेलात,
मनांवर प्रेमाची सही करत गेलात.
सेवा संपली म्हणतात सारे,
पण प्रेरणेचा प्रवास सुरूच ठेवत गेलात.
आज निरोप देताना एवढेच म्हणू,
तुम्ही पदावरून निवृत्त झालात;
पण आमच्या हृदयातून कधीच नाही.
तुमच्या कर्तृत्वाचा सुवास,
आमच्या प्रत्येक पावलात कायम राही.
तुम्ही कालही आमचे प्रेरणास्थान होतात,
तुम्ही आजही आमच्या अभिमानात आहात.
उद्या काळ पुढे सरकेल तरी,
तुम्ही सदैव आमच्या हृदयातच आहात. 🌹
आदरणीय शेख सलीम सर, आपण सेवेतून निवृत्त होत आहात; परंतु आमच्या मनातून कधीही निवृत्त होणार नाही. आपल्या पुढील आयुष्यात उत्तम आरोग्य, आनंद, समाधान, दीर्घायुष्य आणि कौटुंबिक सुख लाभो, हीच ईश्वरचरणी प्रार्थना.
आपल्या कर्तृत्वाला मनःपूर्वक सलाम!
आपल्या सेवेला विनम्र अभिवादन!
आणि आपल्या उज्ज्वल, निरामय सेवानिवृत्त जीवनासाठी हार्दिक शुभेच्छा!
- नासा येवतीकर, मुख्याध्यापक,
प्रा. शाळा पिंपळगाव
ता. धर्माबाद जि. नांदेड
9423625769
सलिम सरांविषयी अप्रतिम लेखन
ReplyDelete